Ile kosztuje rozwód: opłaty sądowe, honorarium i kiedy połowa opłaty wraca na konto

Na pytanie „ile kosztuje rozwód" uczciwa odpowiedź brzmi: zależy od jednej decyzji. Rozwód zgodny bez orzekania o winie i rozwód z procesem o winę to dwie różne sprawy o kosztach różniących się wielokrotnie - i to jest jedyna liczba, którą warto policzyć przed złożeniem pozwu.

Opłata sądowa i zwrot, o którym mało kto wie

Opłata od pozwu o rozwód wynosi 600 zł i płaci ją osoba składająca pozew. Jeśli jednak sąd orzeknie rozwód na zgodny wniosek stron bez orzekania o winie, zwraca połowę - 300 zł wraca na konto po uprawomocnieniu wyroku.

Do tego dochodzi 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, jeśli sprawę prowadzi adwokat. Jeżeli w wyroku ma się znaleźć podział majątku, dochodzi osobna opłata; sąd rozwodowy dzieli majątek tylko wtedy, gdy nie przedłuży to sprawy.

Honorarium adwokata: skąd biorą się różnice

Stawki minimalne z rozporządzenia (720 zł w sprawie o rozwód) to nie cennik rynkowy, tylko podstawa do rozliczenia kosztów między stronami. Realne honorarium zależy od tego, ile pracy sprawa wymaga, a to rozstrzyga się na trzech polach: wina, dzieci, majątek.

Sprawa zgodna, bez sporu o dzieci, kończy się często na jednej rozprawie. Sprawa o winę oznacza świadków, dokumenty i kilkanaście miesięcy dłużej. Spór o pieczę dokłada badanie w OZSS, na które czeka się miesiącami. Każdy z tych elementów osobno zmienia rząd wielkości.

Przed decyzją warto poprosić o wycenę obu wariantów naraz - zgodnego i spornego. Zestawienie tych dwóch liczb obok siebie mówi o sprawie więcej niż jakakolwiek rozmowa o zasadach.

Koszty, o których zapomina się przy planowaniu

Mediacja: pierwsze posiedzenie w sprawach niemajątkowych kosztuje 300 zł, każde kolejne 200 zł, z limitem 900 zł - dzielone zwykle po połowie. To najtańszy sposób na skrócenie sprawy o rok.

Biegli: opinia OZSS w sporze o dzieci to koszt kilkuset do kilku tysięcy złotych. Wycena nieruchomości przy podziale majątku - podobnie.

Koszty przeciwnika: przegrywający zwraca wygrywającemu koszty procesu, w tym wynagrodzenie pełnomocnika według stawek z rozporządzenia. Przy rozwodzie bez orzekania o winie sąd zwykle znosi koszty wzajemnie - każdy płaci za siebie.

Co zrobić, gdy nie stać na sprawę

Można złożyć wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w całości lub w części, dołączając oświadczenie o stanie rodzinnym, majątku i dochodach. Osobno wnosi się o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.

Wniosek składa się razem z pozwem albo w toku sprawy. Zwolnienie nie działa wstecz, więc odkładanie go „na później" oznacza po prostu zapłacenie tego, czego można było nie płacić.